arghakhanchi
मिति:
भर्खरै
थप समाचार
बिज्ञापनहरु Advertisements
banner
मत सर्वेक्षण
शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको सरकारले आगामी ७ माघभित्र प्रदेश र संघको चुनाव सम्पन्न गर्न सक्ला ?

सक्छ
सक्दैन
हुनुपर्छ
थाहा छैन्

भोट दिनुहोस् परिणाम हेर्नुहोस्
पुराना मत परिणामहरु
बिज्ञापनहरु
 
जिल्ला समाचार

अर्घाखाँचीमा स्थानीय जातको धान लोप हुँदैtext size increase   text size decrease   Print    rss (२०७४ भाद्र १८, आइतवार)


वीरेन्द्र केसी कान्तिपुर 
 
सन्धिखर्क, अर्घाखाँची । दसैं-तिहारलगायतका चाडपर्वमा भात र रोटीका परिकार खानलाई स्वास्थ्यकर, मीठो र स्वादिष्टका लागि अनदी जातको धान रोप्थे । पाहुनालाई पनि यही चामलको भात पस्किने चलन थियो । उति बेला थोरै भए पनि सबैले रोप्थे । 'त्यस्तो मीठो भात खान अहिले कतै पाइँदैन, बीउ पनि नासिँदै गयो,' खिल्जीकी ८० वर्षीया हुमकला थापाले भनिन्, 'थोरै फल्यो भनेर अनदी धान मासियो । धेरै फल्ने धानको भात मीठै छैन ।'

जिल्लामा स्थानीय जातको धान लोप हुँदै गएको छ । उन्नत जातको हाइब्रिडले रैथाने धान विस्थापित भए । ढाकाबाङ खाकाबेसी खेतमा ढालबहादुर खनालले लामे र जडन जातको धान रोप्थे । तर, अहिले पाँच वर्षयता रोप्न छाडे । । रैथाने धान रोप्दा अलि ढिलो पाक्ने र कम फल्ने गथ्र्याे । तर, खानलाई स्वादिलो थियो । 'धेरै फल्ने जात भित्रिएपछि लामे र जडान धान रोप्न छाड्यौ,' उनले भने, 'जुन धान बढी फल्छ त्यही लगाउने हो । पुराना जातका धानका बीउ सबैले रोप्न छाडिसके । थोरै जग्गामा उत्पादन धेरै हुने जातको सबैको रोजाइमा छ ।'  

किसानले घरमा बीउ राख्न छाडे । बर्सेनि बीउ बदल्ने चलन छ । उन्नत जातको धानको बीउ बजारबाट किनेर ल्याएर रोप्ने चलन बढ्दो छ । ब्याड राख्ने बेलामा पैसा नहुनेले ऋण खोजेर भए पनि नयाँ बीउ किन्ने गरेको उनले बताए । 

अर्घाखाँचीमा लामेधान, जडन, कालीचन्द, मार्सी, आगेधान, वास्मतीलगायतका ३० थरीका स्थानीय जातका धान रोप्ने गरिन्थ्यो । तर, बजारमा आएको नयाँ जातले रैथानेलाई विस्थापित गराएको कृषक भुमबहादुर थापाले बताए । 'हामीले दस रोपनीमा वास्मती धान रोप्थ्यौं,' उनले भने, 'भात पकाउँदा वास्ना राम्रो आउने र स्वादिलो हुन्थ्यो । तर, उत्पादन धेरै चाहिएकाले उन्नत धान रोप्न थाल्यौं ।' पहिलेको जस्तो काम गर्ने युवा जनशक्ति छैन । भएका पनि खेत बाँभिँmदै गएका छन् । खेतमा गोबरमल प्रशस्त राखिन्थ्यो र धान धेरै फल्थ्यो । अहिले युरिया मलको भरमा धेरै उत्पादन गर्नुपरेको उनले बताए । 

अर्घाकी मधुकला खत्रीले जब ब्याड राख्ने बेला हुन्छ । उनी बजार गएर धेरै फल्ने जातको बीउ किन्छिन् । छ वर्षदेखि उनी बर्सेनि जात फेरिरहन्छिन् । 'यो वर्षभन्दा अर्काे वर्ष धेरै फल्ने जात चाहिन्छ,' उनले भनिन्, 'जात बर्सेनि बदले पनि फल्न उस्तै-स्तै हो ।' मार्सी धानको खेती गरेको उनलाई ताजै छ । 'मार्सी चामलको भात सम्झनामै रह्यो,' उनले भनिन् । जिल्लामा अहिले खुमल चार, खुमल आठ, खुमल दस र हाइब्रिड जातको धान उत्पादन भएको कृषि कार्यालयले जनाएको छ । 

कृषि प्रचार अधिकृत थिरलाल गैरेले उन्नत र हाइब्रिड जातले स्थानीय रैथाने जातका धानका बीउ लोप भएको बताए । किसानले धेरै फल्ने जात खोज्न थाले । कसैले संरक्षण नै नगरेपछि रैथाने बीउ पाइन छाडेको उनले बताए । स्थानीय जातको संरक्षण गर्न राज्यले ध्यान दिनुपर्ने उनको भनाइ छ ।

अन्य समाचार, भिडियो तस्बिरको लागि तल क्लिक गर्नुस्:
  प्रतिक्रिया दिनुहोस्       साथीलाई पठाउनुहोस्
तपाईंको पूरा नाम :
तपाईंको ईमेल :
साथीको ईमेल :
सन्देश :
       
अन्य जिल्ला समाचार
अर्घाखाँचीमा चाडपर्वका बेला यात्रुलाई ठग्ने गाडी धनिलाई हदैसम्मको कार्वाही गरिने, राती दश बजेसम्म काउन्टर खुल्ला
भुमिकास्थान नगरपालिकाको आ.ब २०७४।०७५को कुल ३७ करोड ७३ लाख रुपैयाको नीति तथा कार्यक्रम सार्वजनिक
अर्घाखाँचीमा एनएमबि बैंकको एकघर एक खाता अभियान जारी
क्रिकेट खेलाडी बिक्रम कुमार भुसाललाई गृह जिल्ला अर्घाखाँचीमा भब्य स्वागत अभिनन्दन
पाणिनी गाँउपालिकामा प्रथम गाँउ सभाले बजेट विनियोजन, सबै घरधुरीमा यसै बर्ष विजुली बल्ने
छत्रदेव गाउँपालिकाको भगवतीमा ७७ बर्षीया बृद्धाको विभत्स हत्या
पैसा नहुँदा घरमा थला परेकी नुवाकोट पानडाँडाकी मृगौला पीडित महिलालाई आर्थिक सहयोग (सहयोगी दाताको नामावली सहित)
अर्घाखाँचीमा तेस्रो संबिधान दिवस ! संविधानको रक्षाको लागि सबैपक्ष बीच एकताको खाँचो
उत्साहजनक सहभागीता नभएपनी अर्घाखाँचीमा संबिधान दिबस मनाईयो
छत्रगञ्जका युवाहरु मिलि छत्रगञ्ज कल्याणकारी युवा बचत समुहको गठन गरे
अर्घाखाँचीभर अक्टोबर क्रान्तिको शतबार्षिकीमा अखिल छैठौंको बिशेष अभियान
राष्ट्रिय जनमोर्चाको भेला तथा प्रशिक्षण कार्यक्रम भुमिकास्थान नगरपालिकाको नुवाकोटमा सम्पन्न
जिल्ला यातायात ब्यबस्थापन समितिको बैठक सन्धिखर्कमा सम्पन्न, यातायात ब्यबस्थापन प्रभाबकारी बनाउन प्रजिअको निर्देशन
कर्मचारीको चरम लाहप्रवाहीका कारण लोडसेडिङ मुक्त अर्घाखाँचीमा दैनिक १२, १५ पटक लाईन कटौती
सन्धिखर्कका बसपार्क फुदबाङ र हस्पिटल क्षेत्रमा व्यापक अनुगमन, म्याद नागेका खाद्य बस्तु जफत, मदिरा नष्ट
जिल्ला प्रहरी कार्यालय अर्घाखाँचीद्वारा सुरक्षा व्यवस्थामा कडाई
भूमिकास्थान नगरपालिका स्वास्थ्य शाखाको अन्तक्रिया कार्यक्रम सम्पन्न
सन्धिखर्क नगरपालिकाद्वारा पहिलो नगर सभाकाे निर्णय, नीति तथा कार्यक्रम सार्बजनिक (निर्णय, तस्बिर सहित)
उद्योग बाणिज्य संघ अर्घाखाँचीकाे सन्धिखर्कमा दशै-तिहारकाे शुभकामना तथा प्रजिअ भुसाललाई स्वागत कार्यक्रम सम्पन्न
अर्घा माटेमा सडकबाट ढुङ्गा खस्दा घर पूर्ण रुपमा क्षति, एक परिवार ज्यान जोगाउन सफल