arghakhanchi
मिति:
भर्खरै
थप समाचार
बिज्ञापनहरु Advertisements
banner
मत सर्वेक्षण
शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको सरकारले आगामी ७ माघभित्र प्रदेश र संघको चुनाव सम्पन्न गर्न सक्ला ?

सक्छ
सक्दैन
हुनुपर्छ
थाहा छैन्

भोट दिनुहोस् परिणाम हेर्नुहोस्
पुराना मत परिणामहरु
बिज्ञापनहरु
 
जिल्ला समाचार

अर्घाखाँचीमा मानव र वन्यजन्तुबीच द्वन्द्व र विकल्प text size increase   text size decrease   Print    rss (२०७४ भाद्र २८, बुधवार)

Image result for arghakhanchi.COM
सन्धिखर्क लगायत । फाइल तस्बिर 

कृष्ण प्रसाद पाण्डे
पर्यावरण विशेषज्ञ 
छत्रदेव - ५, अर्घाखाँची 
हाल प्राविधिक विश्वविद्यालय म्यूनिख, जर्मनी

अर्घाखाँचीमा मानव र वन्यजन्तुबीच द्वन्द्व बढेको छ। अर्घाखाँचीमा बितेका २-३ वर्षमामात्रै चितुवाको आक्रममणका १४ भन्दा बढी घटना भएका छन् । यी घटनामा एक दर्जनजति बालबालिकाको मृत्यु भएको थियो । ६ घाइते भएका थिए । सदरमुकाम सन्धिखर्कको कुर, किमडाँडा, नुवाकोट र खाँचीकोटमा मात्र १२ वटा घटना भएको पाइन्छ। त्यसैगरी अर्घाखाँचीमा मात्रै पछिल्ला दुई तीन वर्षमा ६ चितुवा मृत फेला परे । जसमा ४ भाले र २ पोथी छन् ।
 
चितुवा संरक्षीत्त जनवार भएतापनि अबोध छोराछोरिको ज्यान गएपछि अर्घाखाँचीमा नरभक्षी चितुवा मार्नुपर्ने तथा संकटग्रस्त क्षेत्रको घोषणा गर्न माग आवाज आइरहेको छ। तसर्थ पिडित क्षेत्रका बासिन्दा र बन्यजन्तुविचको द्वन्द व्यवस्थापन गर्नु अत्यवश्यक भएको छ।
 
एउटा बयस्क बाघ तथा चितुवा लाइ दैनिक ५ केजि सम्म मासु को आवश्यकता हुन्छ। यसकालागी उसले आफ्ना आहारा प्रजातिहरु जस्तै मिर्ग,बँदेल आदिको शिकार गर्छ।तर प्राकिर्तिक बासस्थान र आहारा प्रजाति तथा संख्या मासिएपछि बाघ तथा चितुवा लाइ अहाराको कमि हुन्छ गाउँ पस्छन्।बिरामी वा बुढो भएपछि चितुवाले मृग मार्न सक्दैन। बरू कुकुर मार्न सजिलो हुने भएकाले चितुवा शहर पस्छ। चितुवालाइ मान्छेसित डर हुन्छ तर कसैलाइ एकपटक मारेपछि मान्छेसितको यसको डर घट्छ भनिन्छ। प्रायस: बुढो, विरामी वा घाइते चितुवा र धेरैजसो भाले चितुवाले मान्छे खाने बन्छ भनिन्छ। तसर्थ चितुवा र मान्छेका क्रियाकलाप र तिनीहरुसंग जोडिएका खतराहरु जान्नु आवश्यक हुन्छ।
 
चितुवालेले प्रायश: बाली स्याहार्ने समयमा, रातमा बाहिर निस्कदा वा घर बाहिर सुत्दा आक्रमण गर्ने संभावना ज्यादा हुन्छ। रातको समयमा अंध्यारो हुने भएकोले आफ्नो शिकारलाइ कब्जामा पार्न वा भाग्न सजिलो हुने साथै यसको आँखा मानिसको भन्दा ४ गुना बढी टाढा देख्न सक्ने हुनालेपनि मानिसहरु घरबाट टाढाको शौचालय जाँदापनि बाघको आक्रमणमा पर्ने संभावना हुन सक्छ। यसबाहेक बाघका आहारा प्रजातिहरु जस्तै जरायो, चित्तल, रतुवा, चौसिँगा ,बँदेल आदि कमि भएमापनि कुकुर मार्न सजिलो हुने भएकाले गाउँ पस्दा यस्ता घटना घट्न सक्छन। बाघले मान्छे खाँदा यसको ठुलो असर हुन्छ, चाहे त्यो एकैजना नै किन नहोस। कुनै एकै व्यक्तिको मरणले पनि परिवारमा प्रत्यक्षरुपमा ठुलो आघात र कठिनाइ हुन्छ भने अप्रत्यक्षरुपमा सिंगो समुदायलाइ नै मनोबैग्यानिक तनाव र अब्यबस्था ल्याउन सक्छ।
 
शहरिकरण तथा कृषिमा आएको परिवर्तनले बन्यजन्तुको प्राकिर्तिक बासस्थान वा  आहारा प्रजातिमा कमि हुनु नै चितुवा गाउँ पस्नुको प्रमुख कारण हो। तसर्थ, अर्घाखाँचीका नगरपालिका तथा गाउँपालिकाका बन कार्यालयले विग्यहरुको परामर्शमा समुदायीक जनचेतना, क्षत्तिपुर्ति ब्यवस्था,सतर्कता, पासो वा बन्दुकको प्रयोग, चितुवाको स्थानन्तरण, चितुवाको नियोजन तथा धेरैनै समस्या परेको अवस्थामा बाघलाइ मारेरै नियन्त्रण र ब्यबस्थापन गर्नुपर्ने हुन्छ। वातावरण ब्यवस्थापन गरी संरक्षित वनमा बाघको आहारा प्रजाति बढाउने, जमिनको प्रयोगको योजना बनाउने, चितुवाको बासस्थान, आहारा प्रजाति र हिड्ने जैविक मार्ग विश्लेषण गरी नयाँ बस्तिको बिस्तार को योजना त्यसैअनुरुप गर्नु आवश्यक हुन्छ।

अन्य समाचार, भिडियो तस्बिरको लागि तल क्लिक गर्नुस्:
  प्रतिक्रिया दिनुहोस्       साथीलाई पठाउनुहोस्
तपाईंको पूरा नाम :
तपाईंको ईमेल :
साथीको ईमेल :
सन्देश :
       
अन्य जिल्ला समाचार
सन्धिखर्कको राजुपानीमा खाडा र पोखेडाडा जोड्ने मोटरबाटो खन्ने क्रममा एक्साभेटर दुर्घट्ना
भुमिकास्थान नगरपालिकाको नुवाकोट च्यूरामाटीमा सुपा देउराली मन्दिर उद्घाटन कार्यक्रम सम्पन्न (तस्बिर सहित)
शितगंगा नगरपालिकाको ठाडा दहमा बाम गठबन्धनको संयुक्त चुनावी सभा सम्पन्न (तस्बिर सहित)
बाम गठवन्धन मालालरानी वार्ड नं.१ र २ को संयुक्त चुनावी भेला सम्पन्न
किमडाँडामा कांग्रेसको प्रचारप्रसार कार्यक्रम सम्पन्न
सन्धिखर्कमा पूर्ण सरसफाई सम्वन्धी दुई दिने तालिम शुरु
भुमिकास्थान नगरपालिकाको धारापानीमा राष्ट्रिय जनमोर्चाको चुनावी भेला सम्पन्न
सन्धिखर्क नगरपालिकाका कार्यकारी अधिकृत गौतमद्दारा कर्मचारीहरु सेबा मुखि हुनुपर्ने उल्लेख (अन्तरवार्ता भिडियो सहित)
सन्धिखर्क सेन्डाँडाका ढालबहादुर मलेसियामा बेपत्ता भएको १७ बर्षपछि फेसबुकको सहायताले फेला परे
सन्धिखर्कको फुदवाङमा रहेको फुलबारी रिसोर्टमा पशुपती शर्माको फुलबारी एकल साँझ हुने
सन्धिखर्कमा निर्वाचन र संचार सम्बन्धी एक दिने प्रशिक्षण तालिम सम्पन्न, आचारसंहिता उलंघन गर्ने जो कोहीलाई पनि कार्बाहीको हुने
भुमिकास्थान नगरपालिकाको धारापानीमा काँग्रेसको चुनावी कार्यक्रम सम्पन्न, अर्घाखाँचीलाई देशकै नमुना जिल्ला बनाउने डा. रामबहादुर विसीको उदघोष
पाणिनी गाँउपालिकाको पटौटीमा माघ मसान्त सम्म पुर्ण सरसफाइयुक्त वडा घोषणा हुने
अर्घाखाँची छाडेर विदेश गएका ५० हजार युवालाई स्वदेश फर्काउने टोपबहादुर रायमाझीको चुनावी प्रतिबद्धता
मालारानी गाउँपालिकाको खन गुफामा बाम गठबन्धनको संयुक्त भेला सम्पन्न
धारापानी र ढाकावाङ्गमा वाम गठवन्धनको चुनावी सभा सम्पन्न, अर्को निर्वाचनमा एउटै पार्टी भएर मत माग्न आउने नेताहरुको उद्घोष (तस्बिर सहित)
अर्घामा साना किसान कृषि सहकारी सँस्थाको तेस्रो बार्षिक साधारण सभा तथा अधिवेशन सम्पन्न (तस्बिर सहित)
कांग्रेस अर्घाखाँची क्षेत्र नम्बर २ को अड्गुरीमा भेटघाट तथा अन्तरक्रिया सम्पन्न
ढाकावाङमा कांग्रेसको चुनावी कार्यक्रम सम्पन्न, डा. रामबहादुर विसीद्दारा स्वास्थ्य क्षेत्रमा अर्घाखाँची जिल्लालाई नमुना बनाउने दाबी
केरुङ्गाका आमा समुहका सदस्य पोषिलो खाना बनाउन सिक्दै
http://go.oclaserver.com/afu.php?zoneid=1465736